Dlaczego nie istnieje pomnik nagrobny Karola II Podiebrada?

Najznamienitszy książę z rodu Podiebradów nie miał swojego nagrobka w kościele zamkowym, przewyższającego pod względem wspaniałości i kunsztu artystycznego inne nagrobki. Chociaż, jak podał prof. J. Harasimowicz, Karol II Podiebrad polecił, w sporządzonym w lutym 1608 roku testamencie, pogrzebać swe ciało w oleśnickim kościele zamkowym i wystawić tam wspaniały monumentalny pomnik nagrobny. Drugi pomnik miał stanąć w Sternberku, w kościele, wybudowanym z jego fundacji (w Sternberku mieszkał przez dłuższy czas ze swoją pierwszą żoną).

J. Harasimowicz dodał, że dwaj synowie Karola II - Karol Fryderyk i Henryk Wacław zobowiązani testamentem z 1608 roku zawarli w 1623 roku kontrakt z wrocławskim rzeźbiarzem Grzegorzem Hahnem (1588-1646, - uczniem Gerharda Hendrika, który poślubił wdowę po Hendriku i stał się właścicielem jego warsztatu) na wystawienie w prezbiterium kościoła zamkowego w Oleśnicy, okazałego kamiennego monumentu z odlanymi w mosiądzu (brązie?) klęczącymi figurami członków rodziny książęcej. Kontrakt ten, opiewający na sumę 7 300 talarów, szczegółowo opisywał przyszły kształt nagrobka.

Pomnik nagrobny księcia ziębicko-oleśnickiego Karola II Podiebrada miał mieć [4] odlanych w brązie figury ośmiu książęcych dzieci oraz klęczących postaci ich rodziców, a także odlanych innych elementów (np. krucyfiksu, kapiteli kolumn, herbów i innych). Również miał mieć liczne elementy wykonane z piaskowca, alabastru, marmuru (zielonego, czarnego, brązowego i czerwonego), stiuku, blachy miedzianej oraz bardzo liczne pozłocenia i polichromie. Koszt tego pomnika miał wynieść 7 600 talarów. Zdaniem P. Oszczanowskiego, wyrażonym w poprzedniej swojej książce ("Złoty medalion..."), mogła to być "najwartościowsza realizacja nowożytnej sztuki sepulkralnej na Śląsku".

Grzegorz Hahn pracę nad pomnikiem rozpoczął, ale nigdy jej nie ukończył, mimo dwukrotnej prolongaty terminów. Rada miasta Wrocławia, która kontrakt zatwierdziła, dwukrotnie - w 1626 i 1628 roku - powoływała specjalną komisję kontrolną. Nie przyniosło to jednak żadnego efektu i w 1630 roku zleceniodawcy zabrali z warsztatu Hahna wszystkie nie wykończone elementy nagrobka. Ich dalszy los nie jest znany.

Był to okres wojny 30 letniej i synowie Karola II myśleli o przetrwaniu księstwa, pojawieniu się męskiego potomka, a nie o pomniku pośmiertnym ich ojca. Na ich usprawiedliwienie - sami nie przewidzieli dla siebie pomników nagrobnych.

Wg. S. Głogowskiego, jakiś nagrobek (pomnik?) istniał. Na jednej jego stronie umieszczono podobiznę Karola II i napis: "Fidus Deo Regi Patriae grat. suis desider. vixit spe immort. glor. non terr. sed coel. cogit" a z drugiej strony herb i napis: "Mem. fun. Car. 2. S. Imp. R. Dux. Sil. Munst. Ols. Co. Gla. opt. mer. nat MDXLV. Apr. XV mort. XXVIII Jan. MDCXVII". Mogła to być płyta nagrobna, dla której wzorem była moneta pośmiertna Karola II wykonana dla potrzeb pogrzebu, a potem powieszona na ścianie kościoła. Jeszcze istniała na przełomie XIX/XX w.

Literatura
1. Głogowski S. Genealogia Podiebradów. Gliwice 1997
2. Harasimowicz J. Mors Janua Vitae. Wrocław 1992
3. Oszczanowski P. Nagrobek Georga III von Oppersdorfa w Głogówku - próba nowego spojrzenia. W: W Blasku Luksemburgów, Habsburgów i Wazów. Red. Oszczanowski P. Głogówek-Wrocław 2008
4. Oszczanowski P. Pomnik Chrześcijańskiego Rycerza. Nagrobek Melchiora von Redern we Frydlancie. wyd. ARGI. 2013

Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Zamek oleśnicki Kościół zamkowy Pomniki Inne zabytki
Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Numizmaty Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica Wojsko w Oleśnicy Walki w 1945 roku Renowacje zabytków
Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy Autorzy Rysowali Oleśnicę
Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels
Wydawnictwa oleśnickie Recenzje Bibliografia Linki Zauważyli nas Interpelacje radnych
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Odeszli Opisy wybranych miejscowości
Szukam sponsora do wydania książki o zamku oleśnickim
CIEKAWOSTKI ZWIEDZANIE MIASTA Z LAPTOPEM, TABLETEM ....
NOWOŚCI