Wędrówki płyty nagrobnej Jerzego Podiebrada w kościele zamkowym?
08.02.2009 r.

Zasługi księcia Jerzego, młodszego brata Jana Podiebrada nie są jeszcze szerzej znane. Był jedenastym dzieckiem, a czwartym synem Karola I. Imię dostał na cześć swojego pradziadka Króla Czech Jerzego Podiebrada. W literaturze wspomina się o nim jako żarliwym luteraninie, miał nawet objąć stanowisko kościelne po swoim bracie Joachimie, ale ze względu na braki w wykształceniu do tego nie doszło. Dlatego Jerzy nie bierze udziału w zarządzaniu księstwem i zajmuje się głównie krzewieniem wiary. Pamiątką po nim jest piękny modlitewnik przechowywany obecnie w Austriackiej Bibliotece Narodowej w Wiedniu. Drugą pamiątką jest płyta nagrobna, ufundowana przez jego brata Jana Podiebrada w 1554 r., umieszczona w prezbiterium kościoła zamkowego (Bazyliki Mniejszej).

Płyta nagrobna Jerzego Podiebrada.
Fot. Warcisław Machura
Północna ściana prezbiterium z pokazanym strzałką miejscem umieszczenia płyty nagrobnej Jerzego

Dużym zaskoczeniem było dla mnie istnienie poniższego rysunku, na którym pokazano umieszczenie płyty na południowej ścianie prezbiterium. O tym wspominano, ale nie było żadnego rysunku popierającego to przypuszczenie.

Rysunek pokazujący rozmieszczenie płyty pomiędzy portalem wejściowym do kaplicy Wirtembergów a planowanym miejscem usytuowania loży książęcej. Właściciel rysunku chce zachować anonimowość
Prawdopodobne miejsce usytuowania
płyty nagrobnej Jerzego w oparciu o rysunek z lewej. Fot. W. Piechówka

Z powyższego rysunku można sformułować następujące alternatywne wnioski:

Oba wnioski najpewniej zweryfikuje zdjęcie prezbiterium sprzed 1905 r. Do czasu pojawienia się takiego zdjęcia, przychylam się do pierwszego z dwóch wniosków, czyli płyta nagrobna księcia Jerzego była do 1907-1910 na ścianie południowej prezbiterium.

Uzupełnienie:
Ostateczny wniosek - z powyższego zdjęcia wykonanego przed 1905 r. (własność W. Piechówki) widać, że płyta nagrobna Jerzego Podiebrada znajduje się na południowej stronie prezbiterium. Nie istnieje jeszcze loża książęca, która przysłoniłaby płytę. Tak więc płyta Jerzego Podiebrada znajdowała się na prawej stronie prezbiterium do około 1908-1910 r.


Źródło: Das Buch der Stadt Oels in Schlesien .... s. 40

Z powyższego zdjęcia wynika, że w miejscu, gdzie znajdowała się płyta nagrobna Jerzego Podiebrada umieszczono po 1908-1910 r. inną nieznaną płytę, która zaginęła po 1945 r.