Aktualizacja książki Historia fotografii w Oleśnicy 1839-1944

Tutaj dodawane są nowe informacje związane z wydaną książką

Dodano 12.12.2015 r.
Poniższe ogłoszenie nie dotyczyło fotografów wędrujących, ale jest związane z Oleśnicą poprzez ogłoszenie w oleśnickiej gazecie i stwarzanie konkurencji w stosunku do osiadłych fotografów.

Fotograf z Wrocławia Lau C.A. mający atelier przy Taschen Str. 13-15 umieścił swoją reklamę w gazecie oleśnickiej "Lokomotive an der Oder" w 1862 r., mając na uwadze zachęcenie oleśniczan do odwiedzin jego atelier. Zapewne sądził, że tytuł nadwornego fotografa następcy tronu Prus będzie rekojmią jego wysokich kwalifikacji. Chyba kierował reklamę do oleśniczan, którzy będą chcieli spotkać w jego atelier osoby z najwyższych sfer Dolnego Śląska.


Szanownej Publiczności moje atelier fotografii Rynek 30, w starym Ratuszu, ku łaskawej uwadze najlepiej polecam.
Wrocław. C. A. Lau, fotograf dworski Jego Królewskiej Wysokości Kronprinca (następcy tronu) Prus.
Lokomotive an der Oder z 15.03. 1862 r.


Zagubione ogłoszenie
Utraciłem informację skąd pochodzą poniższe ogłoszenia. Zapewne z Lokomotive an der Oder. Może być ciekawe, bo wskazuje, że atelier znajdowało się w Gasthof Goldnen Stern, czyli zajeździe Pod Złotą Gwiazdą (róg 3 Maja i Wały Jagiellońskie). Według "Adressbuch der Haupt- und Residenz-Stadt Breslau 1868", Vieweger Oskar był fotografem i miał zakład na Bruderstrasse 44. Po ponownym przeszukaniu gazety Lokomotive an der Oder okazało się, że obydwa ogłoszenia ukazały się w lipcu i sierpniu 1866 r.

12, 14, 17 lipca 1866 r.
Nowa postać graficzna ogłoszenia. 19, 21, 24, 26, 31 lipiec. 4, 7, 11,18, 21 sierpień 1866 r.
I jeszcze inna forma ogłoszeń 25, 28, 30 sierpnia
i 1 września 1866 r


21, 25, 28 sierpnia 1866 r. Böhm A. ogłasza, że sprzedaje w Rynku fotografie
członków panującego rodu królestwa Prus i generałów.
Podobne fotografie sprzedawano w wielu miejscach, nie tylko w księgarniach,
sklepach papierniczych, firmach wydawniczych,
nawet w sklepie z materiałami włókienniczymi.
W naszej książce pominięto te formy propagowania fotografii


Dodano 27.01. 2016 r.
Aby pokazać jak wyglądały aparaty sprzedawane i/lub używane w Oleśnicy w latach 1839-1944 utworzyłem na pinterest.com tablicę poświęconą starym aparatom i atelier.  Będę ją uzupełniał. Nie wiadomo jakich aparatów używano do 1895 r. w oleśnickich atelier, sądzić można, że podobnych.

Ciekawy link przysłał Wiesław Mazurkiewicz - książna Cecylia z aparatem fotograficznym, ale raczej zdjęcie nie było wykonane w Oleśnicy. Również następca tronu był fotografowany z aparatem fotograficznym w ręku.


Dodano 29.01.2016
Współautor książki Bogusław Szybkowski kupił na e-bay fotografię z atelier Kastnera & Siewczyńskiego (o tym atelier piszemy na stronie 56). Wykonano ją w ich wrocławskim atelier. Na fotografiach wykonywanych w Oleśnicy zapewne dodawano adres atelier oleśnickiego.

Siewczynski genannt Teschek to Siewczyński zwany Czesiek

Znane są fotografie Maxa Kästnera z Lipska i A. Siewczyńskiego z Gdańska. Być może wrocławskie losy obu rozeszły się.


Tomasz Ślizowski przysłał ciekawy link do zdjęcia znanego niemieckiego fotografa Hermanna Krone, który m.in. wykonał w 1894 r. cztery zdjęcia zamku oleśnickiego i okolic (są w DŻS w Muzeum). Na uwagę zasługuje jego aparat i zmienne obiektywy z 1858 r.  H. Krone zrobił swój pierwszy aparat z pudełka po cygarach, cylindra (nakrycie głowy) i soczewki wyjętej z lornetki teatralnej - wg. Zygmunta Wielowiejskiego. Wrocław na fotografii 1840–1900. Hermann Krone i inni. Via Nova. 2014


Dodano 11.02.2016 r.
W książce na s. 82 opisano oleśnicki okres działania Maxa Zibbella. Miał atelier na ul. Oławskiej 29 w okresie 24.04.1901 do 1902-1904 r. Pokazano w książce dwie fotografie z tego okresu i widokówkę. W latach 1913 - 1918 zamieszkał w Berlinie i wydawał widokówki, także z Wielkopolski. Jeszcze w trakcie pisania książki dowiedziałem się, że M. Zibell miał atelier w Sulechowie. Napisałem do Biblioteki w Sulechowie w tej sprawie, ale nie dostałem odpowiedzi. Niedawno B. Szybkowski kupił na forum fotograficznym poniższą fotografię Zibella z Sulechowa.

Na awersie i rewersie tekturki są analogiczne napisy jak na fotografii z Oleśnicy wykonanej ok. 1901 r. Naturalnie zmiana występuje w adresie. Można sądzić, że jest to wcześniejsza fotografia, czyli Max Zibell przybył do Oleśnicy z Sulechowa.


Dodano 27.02.2016 r.
W książce na s. 68 wspominano o istnieniu atelier M. Herdena w Namysłowie. Poniżej dodałem przysłaną przez T. Wincewicza z Namysłowa fotografię wykonaną w atelier namysłowskim z ciekawą litografią na tekturce, datowaną na 1911 r. Zapewne to atelier istniało wcześniej.

Awers i rewers fotografii z atelier Herdena w Namysłowie.
Z kolekcji T. Wincewicza

Niewiele wiadomo o fotografie (?), wydawcy widokówek S. Isaaku wspomnianym na 101 stronie. Z datowania widokówek wynikało, że rozpoczął pracę ok. 1911 r. Poniższa widokówka nie jest datowana, natomiast z konstrukcji zamku wynika, że została wykonana w 1905 r. lub wcześniej. Czyli jego zangażowanie w produkcję widokówek (fotografowanie?) trzeba przesunąć na przynajmniej 1905 r.


Zamek oleśnicki przed 1905 r. Wydawca S. Isaak. www.ebay.de


Dodano 20.06.2016 r.
Przez kilka miesięcy wspólnie z Polką mieszkającą w Szwecji poszukiwałem potomków Gustava Tonndorfa. Pisałem o synu Gustava (s. 96) - Hansie Gustavie, który w 1933 r. wyjechał do Szwecji i potem był znanym autorem książek z dziedziny ekonomii i zarządzania, także tłumaczonych na j. polski. Okazuje się, że żyje wnuk Gustava - Thomas, a prawnuczka Micalea napisała do mnie w podziękowaniu za przesłaną książkę. Wg jej opinii Hans Gustav pojechał do Szwecji na ... rowerze. Zamieszkał u rodziny jego matki. Gustavs Tonndorf znalazł się po wojnie w zachodniej części Niemiec. Obiecała zainteresować się historią pradziadka i przysłać informacje.


Dodano 18.08.2016 r.
Na widokówce wykonanej przez S. Issaka pokazanej na e-bay widać zamek od południa bez klatki schodowej. Taka sytuacja tylko istniała w 1899-1905 r. Czyli można sądzić, że S. Isaak fotografował już przed 1905 r.


Dodano 08.01.2017
Na stronie 77 napisano o Otto Kupke, który miał zakład w Oleśnicy od 1896 r. Wiadomo, że ktoś o tym nazwisku miał zakład w Wołowie i Ścinawie. Od niedawna wiemy, że miał również zakład we Wrocławiu, gdyż na e-bay pojawiła się fotografia, którą kupił B. Szybkowski.

Być może ktoś z wrocławskich historyków fotografii natrafi na ślad tego atelier i wtedy dowiemy się, czy miał on zakład we Wrocławiu równolegle z oleśnickim, czy może przed 1896 lub po 1901 r. Pan Zygmunt Wielowiejski w swoim e-mailu (niżej wspomnianym), dodał również, że "Otto Kupke mial zaklad we Wroclawiu; w latach 1880/81 - Graben 6, 1882 - Graben 3/4, w 1883 nie widnieje w księgach, 1884/86 przy Paradiestrs. 28, potem znika, 1892/97 Lehmdamm 66. Dalej nie wiem, znów znika". Czyli z tego wynika, że później założył zakład w Oleśnicy, a może jeszcze w pewnym okresie miał równolegle atelier w Oleśnicy i we Wrocławiu.

Dodano 20.04.2017 r.
Na str. 91 napisano, że Gustav Tonndorf miał w Bierutowie w 1905 r. atelier przy ul. Brzeskiej 20. Natomiast na poniższej fotografii podano adres bez wskazania ulicy i numeru domu, a tylko napisano "Obok kościoła katolickiego" (św. Józefa), co może wskazywać na wcześniejsze, być może, rozmieszczenie atelier. Kościół św. Józefa wybudowano w 1893 r. i znajdował się przy ul. Oleśnickiej. Dalsze ustalenia wymagają znajomości planu Bierutowa z przełomu XIX/XX. Mam nadzieję, że mieszkańcy Bierutowa pomogą w wyjaśnieniu czy adres "obok kościoła katolickiego" mógł być blisko ul. Brzeskiej 20? Obok młodej pary, z lewej strony znajduje się tablica z logo firmy petrochemicznej DAPOL (Amerykańsko-Niemiecka Spółka), co mogłoby wskazywać, że dom weselny poprzez pana młodego był związany z tą firmą lub wynajęto salę od tej firmy.

Na drugiej fotografii inna młoda para - rzadko spotykany w Oleśnicy przypadek ślubu marynarza z Marynarki Wojennej. Wykonana została w atelier Maxa Bergela. Po prostej sygnaturze można sądzić, że jest to może jedna z jego najwcześniejszych fotografii. Późniejsze (str. 85) już mają piękne tłoczone sygnatury z adresem atelier. Może pomocna będzie analiza dat używania tego rodzaju munduru?

Może jedna z pierwszych fotografii Gustava Tonndorfa w Bierutowie?
Może jedna z pierwszych fotografii Maxa Bergela? Obie fotografie z kolekcji współautora książki B. Szybkowskiego

Dodano 30. 04. 2017 r.
Napisał do mnie znany historyk i kolekcjoner fotografii Zygmunt Wielowiejski, z urodzenia (1963) wrocławianin, były mieszkaniec Oleśnicy, znawca XIX wiecznej fotografii wrocławskiej, autor wielu wystaw i również książek (m.in. autor ksiażki Hermann Krone i inni. Wrocław na fotografii 1840-1900 oraz Japonia na starej fotografii - tam notka biograficzna o autorze), mieszkający od wielu lat w Niemczech. Aktualnie pracujący nad książką o fotografach w Nysie przy współpracy z B. Szybkowskim, również współautorem książki o fotografach oleśnickich. Pan Z. Wielowiejski przedstawił kilka interesujących uwag i uzupełnień (dziękujemy !!!), które uwzględnimy w kolejnym II rozszerzonym wydaniu książki o fotografach.


Dodano. 11.05.2017.
O atelier Rodzeństwa Schultz (Geschw. Schultz) wiedzieliśmy niewiele. Na stronie 102 umieszczono tylko widokówkę, przedstawiająca zmianę warty w Batalionie Jegrów nr 6. Ze strony genealogicznej wiadomo, że w 1931 r wykonano w tym atelier zdjęcie ślubne. Obecnie na allegro.pl pojawiła się fotografia z tego atelier.

Źródło: allegro.pl
Sygnatura: PHOTOGRAPIE Geschw. Schultz OELS i SCHL VIS A VIS ELYSIUM

Ciekawostką jest adres na sygnaturze atelier. Inni fotografowie zajmujący wcześniej (?) to atelier (Issak - ok. 1905 r.) podawali adres Wartenbergerstrasse 1; 2 lub 1/2, natomiast na tej fotografii napisano Vis a Vis Elysium. Można sądzić, że ten ogólny adres był bardziej promocyjny, niż z podanym adresem ulicy, bo wszyscy mieszkańcy wiedzieli, gdzie jest zajazd Elysium istniejący od ok. 1830 r. Można też sądzić, że atelier Rodzeństwa Schultz istniało w jednym z sąsiednich domów. Będziemy więcej wiedzieli, jeśli pojawi się kolejne zdjęcie z tego atelier.


Dwie księgarnie oleśnickie, sprzedały szybko w 2016 r. książki o fotografach oleśnickich, niestety nie chcą zapłacić za nie wydawcy. A ja dałem słowo honoru, że właściciele tych firm są uczciwi i zaraz zapłacą. Teraz mi wstyd przed współautorem i jednocześnie wydawcą.

Książkę o fotografach oleśnickich można już tylko kupić w Muzeum oleśnickim w cenie 25 zł.


Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Zamek oleśnicki Kościół zamkowy Pomniki Inne zabytki
Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Numizmaty Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica Wojsko w Oleśnicy Walki w 1945 roku Renowacje zabytków
Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy Autorzy Rysowali Oleśnicę
Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels
Wydawnictwa oleśnickie Recenzje Bibliografia Linki Zauważyli nas Interpelacje radnych
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Odeszli Opisy wybranych miejscowości
CIEKAWOSTKI ZWIEDZANIE MIASTA Z LAPTOPEM, TABLETEM ....
NOWOŚCI

http://zefys.staatsbibliothek-berlin.de/kalender/auswahl/date/1866-08-30/24353243/?no_cache=1