Strzelnica wojskowa na Gęsiej Górce

Na Gęsiej Górce w okolicach Oleśnicy już w XVIII w. mógł istniec plac ćwiczeń, przy którym najpewniej wybudowano strzelnicę. Może to wynikać z faktu, że znaleziono tam numizmaty datowane na 1772 r. (informacja od Mateusza Błaszczyka). Właściwy rozwój strzelnicy i placu ćwiczeń mógł być związany z okresem powstania w Oleśnicy garnizonu (1850 r.), a szczególnie przybyciem w 1873 r. do Oleśnicy 2 Śląskiego Batalionu Jegrów (strzelców) nr 6. W batalionie tym szczególne znaczenie przykładano do celnego strzelania, stąd wysokie wymagania do strzelnic o długości 300 m.


Początkowo były tam dwa tory strzeleckie (zaznaczone strzałką), co widać z mapy okolic Oleśnicy z 1893 r.

Na mapie Messtischblatt 4770 z 1912 r. już widać cztery tory strzeleckie

Niżej pokazano słabe zdjęcia czterech torów strzeleckich z żołnierzem wykonującym strzelanie pod okiem oficera.

   
Cztery tory strzeleckie z widokówki datowanej na 1915 r. z kolekcji A.F.
Zapewne tor nr I. Fragment widokówki
z Ebay.de
Pomnik poświęcony śmierci dwóch żołnierzy. Daty nieczytelne. Wcześniej (1906 r.) w tym miejscu znajdował się pomnik żołnierza, który zginął w Afryce.
Niewielki fragment niemieckiego zdjęcie lotniska na Spalicach wykonanego 20.02. 1945 r. (zajętego przez lotnictwo Armii Czerwonej). Wynika z niego, że strzelnica została wcześniej rozbudowana. Pojawiły się strzelnice do strzelań z broni krótkiej
Fragment niegdyś tajnej mapy terenów Oleśnicy z 1957 r. prod. ZSRR z pokazaną strzelnicą na Gęsiej Górce. Widać, że wszystkie strzelnice posiadały murowane (?) kulochwyty.

Do zajęcia się tą strzelnicą "zmusiła" mnie Julia Frątczak przysyłając poniższy cenny tekst i rysunek pogłębiający naszą wiedzę o tej zapomnianej strzelnicy. Pani Julia mieszka w Oleśnicy, interesuje się historią (nie tylko II wojny światowej ), należy do Stowarzyszenia Historycznego „Odyn”. Zajmuje się badaniem różnych budowli o charakterze wojskowo-obronnym (strzelnice, schrony itp.), przy czym podchodzi do tego bardziej szczegółowo (wykonuje dokładne pomiary). Niżej pokazano na rysunku identyfikację kompleksu budowli rozmieszczonych w okolicach Gęsiej Górki, przeznaczonych do ćwiczeń w strzelaniu żołnierzy różnych specjalności, a w trakcie II WŚ także strzelców samolotowych.

Na rysunku z lewej pokazano kompleks strzelnic. Niżej z lewej pokazano dwie strzelnice których dwukomorowe kulochwyty są wymurowane z cegieł. Każda z nich ma 35 m szerokości. Rozmieszczone są równolegle jedna za drugą w odległości 26 m. Przy strzelnicach usypano nasypy ziemne o długości 32-40 m., po trzy na każdą ze strzelnic. Murowane kulochwyty są są częściowo uszkodzone i zaśmiecone, mur jednej z nich ma otwór przebity uderzeniami pocisków.

W odległości 117 metrów licząc od pierwszej strzelnicy znajduje się kolejna strzelnica. Są to dwa nasypy o długości 311 metrów zakończone kulochwytem.

Obok znajduje się trzeci nasyp jednak krótszy od poprzednich, bo mierzy tylko 205 m i już nie jest zakończony kulochwytem, być może kulochwyt drewniany i został rozebrany ponieważ znalazłam tam pozostałości małych ceglanych murków.

Obecny stan strzelnic wskazuje na to, że były to strzelnice garnizonowe o stałej linii otwarcia ognia:
Typu A - do strzelań na odległość do 300 m z postaw strzeleckich „leżąc”, „klęcząc” lub „stojąc”, do celów stałych, ukazujących się i ruchomych, o liczbie stanowisk strzeleckich do 9 ( strzelnica z nasypami 300m)
Typu B - do strzelań na odległość do 200 m z postaw strzeleckich „leżąc”, „klęcząc” lub „stojąc”, do celów stałych, ukazujących się i ruchomych, o liczbie stanowisk strzeleckich od 6 do 9 (nasyp bez kulochwytu)

2 murowane strzelnice garnizonowe o stałej linii otwarcia ognia zaliczone do klasy I lub II do strzelania z pistoletów w następującej, mierzonej w kierunku kulochwytu głównego, odległości od linii otwarcia ognia usytuowanej najdalej od kulochwytu głównego:
1 - linię wyjściową — 2 m
2 - dodatkową linię otwarcia ognia — 8 m
3 - dodatkową linię celów — 33 m

   

Napisałem do Mieczysława Rudowicza, który na nich strzelał przed 1970 r. o wypowiedzenie się na temat kulochwytu strzelnic do strzelania z broni długiej. Pan Mieczysław pokazał na powyższym rysunku, że obok strzelnicy znajdowało się stanowisko obsługi tarcz (1), Strzelnicę obejmował murowany dwukomorowy zadaszony kulochwyt wysypany żółtym piachem (2). Do strzelnicy do broni krótkiej (3) było oddzielne dojście.


Kulochwyt murowany dwukomorowy strzelnicy pistoletowej. Fot. Z. Podurgiel


Otwory przebite przez pociski. Fot. Z. Podurgiel


Widok od jednego kulochwytu na drugi strzelnicy pistoletowej. Fot. Z. Podurgiel

W związku z tym, że strzelnica znajdowała się blisko lotniska i warsztatów naprawczych samolotów mogło się zdarzać, że na nich w okresie II WŚ przestrzeliwano karabiny maszynowe i działka lotnicze po naprawach, a nawet sprawdzano kompleksowo uzbrojenie po modernizacjach wtaczając na stanowiska samoloty. Paweł Szczegodziński posiada zdjęcia pokazujące naukę strzelania z karabinów maszynowych ze stanowisk imitujących stanowisko strzelca w samolocie. Pani Julia jest zdania, że zdjęcie wykonano na jednej z tych strzelnic.


Fot. własność P. Szczegodziński. Żródło:
https://www.facebook.com/historiaolesnicy/photos/a.1847790875453758.1073741830.1818547001711479/1847791582120354/?type=3&theater

Niewielka dyskusja na Forum Historii na temat tej strzelnicy http://olesnica.vot.pl/forum/viewtopic.php?f=13&t=288&p=2545&hilit=strzelnica#p2545


Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Zamek oleśnicki Kościół zamkowy Pomniki Inne zabytki
Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Numizmaty Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica Wojsko w Oleśnicy Walki w 1945 roku Renowacje zabytków
Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy Autorzy Rysowali Oleśnicę
Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels
Wydawnictwa oleśnickie Recenzje Bibliografia Linki Zauważyli nas Interpelacje radnych
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Odeszli Opisy wybranych miejscowości
CIEKAWOSTKI
ZWIEDZANIE MIASTA Z LAPTOPEM, TABLETEM ....
NOWOŚCI