Zaopatrzenie miasta w wodę
Autor tekstu: Przemysław Łuczak
Woda zasilająca miejskie wodociągi doprowadzana była kanałem wykopanym prawdopodobnie w celu napełnienia fosy miejskiej, lub specjalnie dla potrzeb wodociągów. Kanał rozwidla się od rzeki Oleśnicy w Spalicach, przebiega przez park miejski przy ulicy Brzozowej aż do Bramy Bydlęcej (Namysłowskiej), dalej wzdłuż murów, aż do nieistniejącego już młyna przy ulicy Młynarskiej. W okolicy obecnej ulicy Kruczej kanał ten łączy się z rzeką. Obecnie kanał ten w całości biegnie pod ziemią. Wykopaliska prowadzone w mieście wskazują, że sieć drewnianych wodociągów musiała wraz upływem czasu ulec znacznej rozbudowie.
Woda czerpana z rzeki, bez jakiegokolwiek jej dalszego uzdatniania, często nie była zdatna do picia i powodowała znaczne zagrożenie dla zdrowia i życia mieszkańców. Dom wodociągów w okresie od jego powstania do końca XIX w, był wielokrotnie niszczony i odbudowywany lub modernizowany. Poniżej pokazano niskiej jakości zdjęcie domu wodociągów zbudowanego prawdopodobnie na przełomie XVIII/XIX w. także przy bramie Namysłowskiej. Został on rozebrany jeszcze przed wojną.

Dopiero dziewiętnastowieczny rozwój nauki i techniki pozwolił na poszukiwanie innych źródeł wody. Od jesieni 1883 do wiosny 1884 w Rynku powstają dwie wiercone studnie głębinowe o głębokości 104 metrów. Ich wydajność okazuje się jednak niewystarczająca dla stale wzrastających potrzeb miasta. W ciągu następnych piętnastu lat wdrażany jest projekt nowoczesnej sieci wodociągowej pokrywającej swym zasięgiem całe miasto. W 1898 roku zostaje oddany do użytku zakład wodociągów (wasserwerk) przy ulicy Brzozowej.

Nowy zakład wodociągowy wyposażono w dwie maszyny parowe o mocy 9,5 KM każda wraz z należącymi do nich kotłami parowymi, urządzenie odladzająco-filtrujące oraz znajdującą się nieopodal wieżę ciśnień (rok budowy 1896-97) ze zbiornikiem o pojemności 350 m3.

W momencie uruchomienia zakładu - ciśnienie wody w sieci przekraczało wartość 3 atm. Woda była pobierana z ośmiu piętnastometrowych studni zlokalizowanych w pobliżu rzeki.
W pierwszym roku istnienia wodociągi dostarczyły miastu 120 000 m3 wody a już po dziesięciu latach 300 000 m3.
Mimo to w miesiącach letnich, kiedy to zapotrzebowanie na wodę gwałtownie wzrasta, a poziom wód gruntowych się obniża, taka wydajność była niewystarczająca. W 1908 r. powstają kolejne dwie studnie, w tym samym roku wyposażenie zakładu się poszerza o dwie specjalnie wzmocnione pompy. W 1910 roku powstają kolejne studnie. Łącznie było już ich dwanaście. W roku 1911 osiągnięto już wydajność 500 000 m3. Ostatecznie w roku 1919 istniało już 15 studni, które zapewniały stałą wydajność w graniach 500 000 m3 rocznie.
W latach dwudziestych XX wieku zakład wodociągowy zostaje wyposażony w urządzenie do chlorowania wody. W 1930 r. miejska sieć wodociągowa miała długość około 20 km i docierała do 800 budynków.
Zakład przy ulicy Brzozowej
pracował do początku lat dziewięćdziesiątych, kiedy to oddano do użytku nowoczesny
zakład uzdatniania wody na Ratajach. Wieża ciśnień do dziś pełni swoje funkcje.
W ostatnich latach ciekawe oświetlenie nadało jej niepowtarzalny wygląd [1],
[2].
Literatura:
Das Buch der Stadt Oels in Schlesien / hrsg. vom Magistrat der Stadt Oels in
Schlesien anläßlich des 675 jährigen Stadtjubiläums. Bearb. vom Schlitzberger.
Berlin. 1930
Od
autora •
Początki
miasta
• Oleśnica
piastowska • Oleśnica
Podiebradów • Oleśnica
Würtembergów
Oleśnica za Welfów
• Oleśnica
po 1885 r. • Zamek
oleśnicki •
Kościół zamkowy • Inne
zabytki
Fortyfikacje
•
Herb Oleśnicy • Herb
księstwa •
Inne herby •
Drukarnie
Książęce krypty •
Kary
i pręgierz •
Pomniki
• Wojsko
w Oleśnicy • Numizmaty
• Walki
w 1945 r.
Renowacje
zabytków •
Kalendarium
•
Biografie
historyczne •
Zasłużeni dla
Oleśnicy
Artyści oleśniccy
•
Autorzy •
Inni
artyści •
Fotograficy • Wspomnienia
osadników •
Mapy •
Zagadki
Ciekawostki
•
Co
pod ziemią? •
Landsmannschaft Oels •
Galeria • Wydawnictwa
oleśnickie
Bibliografia •
Linki •
Podziękowania
•
Zobacz
księgę gości • Dopisz
się do księgi
Napisali o nas