Sale miejskie

Autor tekstu: Przemysław Łuczak

   Jednym z głównych ośrodków kultury w Oleśnicy lat dwudziestych i trzydziestych ubiegłego wieku były Oleśnickie Sale Miejskie (Oelser Stadtsäle). Powstały one na przełomie lat 1925/26 w oparciu o już istniejące sale "Elysium" (niżej zdjęcie z 1905 r.), rozmieszczone na obecnym terenie przy ulicy Wojska Polskiego, obok Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych, na przeciwko stacji benzynowej.

Budowa związana z dodaniem sceny wraz z najnowocześniejszym wówczas na Dolnym Śląsku zapleczem technicznym trwała niespełna rok. Obiekt tworzyły duża sala teatralna, na około 1000 miejsc, połączona z pomieszczeniami pomocniczymi, takimi jak, sala koncertowa i sala do zgromadzeń.

Do wnętrza sal prowadziły trzy bramy - dwie od strony nieistniejącego już placu Jegrów (stał tam jedynie pomnik) i jedna od obecnej ulicy Wojska Polskiego (Wartenbergerstraße).

Z westybulu do foyer prowadziły schody z białego marmuru. Foyer rozciągało się wzdłuż całej szerokości sali sąsiadując z szatnią, na przeciwko której były dwa stylizowane łukowe wejścia do sali teatralnej.

Powierzchnia ścian wykończona była drewnianą boazerią. Ponad widownią znajdował się balkon w kształcie podkowy. W czasie wystawiania sztuk teatralnych ustawiano podłogę o amfiteatralnym wzniesieniu, aby zapewnić dobrą widoczność sceny z każdego miejsca. W zachodniej części sali przy scenie było miejsce dla 40-osobowej orkiestry. Scena miała powierzchnię 200 m2, wyposażona była w kilka zapadni. Zwieńczała ją uchylna kopuła. Scena w zależności od potrzeb mogła być rozszerzana o proscenium, rampę oraz iluminację powierzchni sceny. Oświetlenie sceny, mogło zapewnić światłość 70 000 kandeli (klasyczna żarówka 100-watowa to ok 1000 cd)

Sala oraz scena i garderoby wyposażone były w specjalny system ogrzewania, który zapobiegał powstawaniu prądów zimnego powietrza w czasie podnoszenia i opuszczania kurtyny, przenikających na widownię. Za kulisami znajdowała się klatka schodowa prowadząca do ośmiu garderób dla solistów, dwóch zbiorowych, oraz specjalnej dla muzyków. Przy dużej sali znajdowały się jeszcze dwie mniejsze. W bezpośredniej styczności z salami znajdowała się restauracja "Elysium" z barem, klubem i salą do gier. Cały obiekt otoczony był pięknym parkiem o powierzchni 9600 m2.


Na temat zniszczenia tego obiektu krążą różne opinie. Jedna osoba twierdzi, że 26 stycznia 1945 jeszcze się nie palił, inna zaś twierdziła, że wtedy już był ogarnięty płomieniami. Jeszcze inna osoba twierdziła, że został spalony w wyniku nalotu niemieckiego już po zajęciu miasta przez czerwonoarmistów (obiekt leżał przy głównej ulicy, którą przemieszczały się jednostki maszerujące na Wrocław). Ostatnio (maj 2005 r.) ogłoszono nową bzdurę propagandową, że sale te wysadzili czerwonoarmiści.

W latach pięćdziesiątych wypalony budynek został rozebrany w celu odzyskania cegły na odbudowę stolicy.


Literatura:
Das Buch der Stadt Oels in Schlesien / hrsg. vom Magistrat der Stadt Oels in Schlesien anläßlich des 675jährigen Stadtjubiläums. Bearb. vom Schlitzberger. Berlin. 1930
Bülow, Ursula M. von:
Der schlesische Kreis Oels : mit seinen Stadt- und Landgemeinden / Ursula M. von Bülow. - 3. Aufl. Würzburg: Goldammer-Verl., 1994.

Od autora Lokacja miasta Oleśnica piastowska Oleśnica Podiebradów Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów
Oleśnica po 1885 r. Zamek oleśnicki Kościół zamkowy Pomniki Inne zabytki
Fortyfikacje Herb Oleśnicy Herby księstw Drukarnie Numizmaty Ciekawostki (ponad 400 tematów)
Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica Wojsko w Oleśnicy Walki w 1945 roku
Renowacje zabytków Biografie znanych osób Zasłużeni dla Oleśnicy Artyści oleśniccy
Autorzy Rysowali Oleśnicę Fotograficy Wspomnienia osadników Mapy
Co pod ziemią? Landsmannschaft Oels Wydawnictwa oleśnickie Recenzje
Bibliografia Linki Podziękowania Zauważyli nas
Alte Postkarten - widokówki Fotografie miastaRysunki Interpelacje radnych Odeszli
Nowości
Szukam sponsora do wydania książki o zamku oleśnickim