Marek Nienałtowski
Książę Chrystian Ulryk stworzył też nową salę balową?
15.10.2026 r.

Książę Chrystian Ulryk Wirtemberg żenił się czterokrotnie. Dla drugiej i trzeciej żony wybudował pałace. Dla czwartej zamierzał zrobić pałac w zamku oleśnickim. Wiedząc, że jego kolejna żona nie będzie młódką - uznał, że nie będzie ją zmuszał, aby wchodziła po schodach na II piętro skrzydła wschodniego. Bo poprzednie żony Podiebradów i Wirtembergów miały komnaty na II piętrze (a książęta na I piętrze). Uznał, że będzie miała komnaty też na I piętrze, obok siebie, ale w skrzydle południowym. Tam były 4 komnaty i przynajmniej w trzech kazał wykonać stropową dekorację stiukową, ale związaną z mitologią grecką.

Amor, Psyche i dwie starsze siostry. Fot. Marek Nienałtowski

Nieudane porwanie Dejaniry przez centaura Nessosa. Fot. M. Nienałtowski

Wenus z dwoma erosami. Istniały jeszcze dekoracje ścienne (nie sufitowe): Amor i Psyche oraz inne przedstawienia
oraz dekoracja ścienna: Diana i Hermes. Fot. M. Nienałtowski

Komnaty żony księcia graniczyły z dużą komnatą, która obecnie jest nazywana Salą Rycerską. Od kilku lat (gdy pojawiło się poniższe zdjęcie) wiadomo, że wcześniej nie była ona związana z "rycerskością", a może z balowaniem. Początkowo łączyłem ją z okresem rządów księcia Erdmanna, w trakcie którego m.in. wykonano nad drzwiami supraporty przez bibliotekarza, malarza i architekta Ch. W. Tischbeina - też z motywami mitologii greckiej [1]. Stojąca figura we wnęcę nie kojarzyła mi się z niczym na małym zdjęciu. Po tym jak Remigiusz Szczuraszek uzyskał informację, że jest to figura Bachusa ( także mam tę informację od ChatGPT) - stało się wtedy jasne, że jest to sala balowa i być może została też wykonana w trakcie wykonywania sal Chrystiana Ulryka dla jego żony. O tym świadczy Bachus, związany z mitologią - główną postacią tej sali.

Sala balowa z ok. 1700-1702 lub 1708 - 1751. Widoczne supraporty z ok. 1780-1790 r. Własność ilustracji: https://www.bildindex.de/document/obj20770841/mi02617c04/?part=0	Bachus (Dionizos) z kiścią winogron i czarą

Przeciwni tej tezie mogą twierdzić, że wówczas strop tej sali miałby motyw analogiczny z poprzednimi salami księżnej wyżej pokazanymi. Jednocześnie wówczas były modne karuzele (księżniczki wirtemberskie o tym wspominały) - taki motyw - karuzele plus wino (Bachus) pozytywnie się kojarzył. Stąd może przyjęta koncepcja sali i stropu wyżej pokazana.

ChatGPT otwiera wiele informacji i zapewne niedługo dotrą do archiwów zamkowych. Wtedy dowiemy się, ile pieniędzy i kiedy zapłacono jakiemuś sztukatorowi, który wykonał strop sali balowej. Istnieją akta od 1601 do 1800 r. Trzeba je zdigitalizować i wtedy poznamy mnóstwo ciekawych informacji o przeszłości Oleśnicy.

1. https://www.olesnica.nienaltowski.net/Tischbein_supraforty_zamek_olesnicki.htm